Corona Salgını Nedeniyle İptal Edilen Tatiller İle İlgili Tüketicinin Sahip Olduğu Haklar Nelerdir?

Önceden ödemesi yapılmış ancak içerisinde bulunduğumuz salgın nedeniyle tüketici tarafından iptal edilmek zorunda kalınan tatillerin ödemelerini geri almak isteyen kişiler, çoğunlukla tur şirketlerinin ileri tarihli rezervasyon yapmak veya bu ödemeleri farklı turlarda kullanmak gibi çeşitli önerileriyle ve hatta zorlamalarıyla karşı karşıya kalabilmekte, mağdur olabilmekte, bundan başka bir çaresi olmadığını düşünebilmektedir.  Halbuki bu seçenekleri kabul zorunlulukları bulunmamaktadır.

Bu nedenle iptal edilen tatillerde kişiler, haklarını Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (TKHK) ve Paket Tur Sözleşmeleri Yönetmeliği kapsamında arayabilirler.

Paket Tur Sözleşmeleri Yönetmeliği uyarınca mücbir sebep halleri ile kişilerin bu hallerde sahip oldukları hak ve yükümlülükleri, sözleşmeden dönme ve fesih şartları, paket tur sözleşmesinde yazması zorunlu olan maddelerdir. Dolayısıyla mücbir sebep olarak kabul edilen corona salgınından kaynaklı yapılan iptal işlemlerinde taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin incelenmesi yapılacak ilk iş olacaktır.

Bu maddelerin dürüstlük kuralına aykırı düşecek düzeyde tüketici aleyhinde eşitsizliğe neden olması halinde Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında haksız şart sayılacağı ve hükümsüz olacağında ise şüphe yoktur.

Tüketici, sözleşmeye konu tura 30 günden uzun bir süre varken paket turu iptal ediyorsa, ödediği bedelden ödenmesi zorunlu olan vergi, harç ve benzeri yasal yükümlülüklerden doğan masraflar kesilir ve 14 gün içinde geri kalan bedelin iadesi yapılır.

Tüketici, sözleşmeye konu tura 30 günden az bir süre varken paket turu iptal ediyorsa, ödediği bedelden ödenmesi zorunlu olan vergi, harç ve benzeri yasal yükümlülüklerden doğan masraflar, üçüncü kişilere ödenip belgelendirilebilen ve nitelik itibariyle iadesi mümkün olmayan bedeller kesilir ve 14 gün içinde geri kalan bedelin iadesi yapılır.

Yönetmelikte ayrıca belirtildiği üzere, paket tur sözleşmesinde ‘ 30 günden az bir süre varken turun iptal edilmesi durumunda tur bedelinde kesinti ’  hükmü, corona salgını nedeniyle yapılan iptallerde uygulanmaz. Yani tatile 20 gün kala uluslararası uçuş yasağı nedeniyle turu iptal eden kişiden, yasal kesintiler dışında hiçbir kesinti yapılamaz. Yapıldı ise 14 gün içinde iade edilmesi gereklidir.

Bu tür uyuşmazlıklar için nereye başvurulacağı hususu, tüketicinin ikametgahı, tüketici işleminin yapıldığı yer, karşı tarafın bulunduğu yer ve rakama göre belirlenmektedir.

Büyükşehir Belediyesi kabul edilen illerde yapılacak başvurular için uyuşmazlık değeri 6.920 TL altındaysa İlçe Tüketici Hakem Heyeti, 6.920 TL ile 10.390 TL arasında ise İl Tüketici Hakem Heyeti, 10.390 TL üzeri rakam için ise Tüketici Mahkemesi’ne başvurulabilir.

Büyükşehir Belediyesi sayılmayan illerin merkezlerinde 10.390 TL’nin altında bulunan uyuşmazlıklarda İl Tüketici Hakem Heyetleri, üzeri rakam için Tüketici Mahkemesi’ne, bu illere bağlı ilçelerde 6.920 TL ile 10.390 TL arasındaki uyuşmazlıklarda il tüketici hakem heyetleri, üzeri rakam için Tüketici Mahkemesi’ne başvurulabilir.

Tüketici Hakem Heyeti kararlarına karşı Tüketici Mahkemesi’nde dava açarak itiraz etme hakkı mevcuttur. Tüketiciden bu başvurular için ayrıca harç alınmaz. Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ile ilgili uyuşmazlıkların, 2020 yılı itibariyle Zorunlu Arabuluculuk kapsamına alındığını unutmamak gerekir.